لثه یا (gums) نوعی بافت نرم و گوشتی است که از دندان حمایت و محافظت میکند. درد لثه میتواند نشانه تحریک، عفونت یا آسیب دیدگی به ساختار و بافت لثه یا دندانها باشد. این درد اغلب میتواند یک علامت موقتی و گذرا باشد. اما در برخی موارد، علت درد لثه نامشخص است و شخصی که دچار درد میشود بهتر است که برای پیشگیری از بروز مشکلات جدی تر و پیدا کرد علت درد لثه و فک، به یک دندانپزشک مراجعه کند.
علت درد لثه ها چیست؟
این درد میتواند از یک سوزش جزئی شروع شود و یا به یک درد شدید و ناتوان کننده تبدیل شود. برخی از دلایل احتمالی بروز لثه درد عبارتند از:
-
آفت دهان یا زخم های کانکر
آفت ها، زخم های دردناک و کوچکی هستند که میتوانند روی لثه ها ایجاد شوند. در ادامه چند علت آفت دهان را بررسی می کنیم:
- استرس عاطفی
- بروز آسیب دیدگی در دهان
- اختلال در سیستم ایمنی بدن
- و یا سایر مشکلات و بیماری های دیگر
-
بریدگی یا جراحات
مواد غذایی و اشیایی که وارد دهان می شوند ، گاهی اوقات می توانند باعث بریدگی جزئی یا آسیب دیدگی و درد دندان شوند. همچنین ممکن است فرد به طور تصادفی لثه را گاز بگیرد، که بعضی اوقات می تواند باعث درد و خونریزی شود.
-
بیماری لثه (Gum disease)
بیماری لثه که معمولاً با نام التهاب لثه یا (Gingivitis) شناخته میشود، یکی از شایعترین مشکلات دهان و دندان است. این بیماری زمانی رخ میدهد که پلاکهای باکتریایی روی دندانها تجمع پیدا کرده و به زیر لثه نفوذ میکنند؛ در نتیجه باعث التهاب، قرمزی و خونریزی لثهها میشوند. اگر این وضعیت در مراحل اولیه درمان نشود، میتواند به پریودنتیت یا عفونت پیشرفته لثه منجر شود؛ وضعیتی که ممکن است نیاز به جراحی لثه برای پاکسازی عمقی یا ترمیم بافت آسیبدیده داشته باشد (جراحی لثه چیست).
در چنین شرایطی، آگاهی از هزینه جراحی لثه نیز اهمیت زیادی دارد، زیرا نوع جراحی، میزان آسیب و روش درمان (لیزری یا سنتی) میتواند بر هزینه نهایی تأثیر بگذارد. معمولاً دندانپزشک پس از معاینه و تشخیص میزان تخریب بافت لثه، برآورد دقیقی از هزینه درمان ارائه میدهد.
لازم به ذکر است که سیگار کشیدن یکی از عوامل اصلی افزایش خطر ابتلا به بیماریهای لثه و نیاز به درمانهای پیشرفته مانند جراحی است؛ زیرا مصرف دخانیات روند ترمیم بافت لثه را کند میکند و مقاومت بدن در برابر باکتریها را کاهش میدهد. به همین دلیل، ترک سیگار در کنار رعایت بهداشت دهان و مراجعه منظم به دندانپزشک، نقش مهمی در پیشگیری از مشکلات لثه دارد.
-
تغییرات هورمونی
نوسانات هورمونی خصوصاً در دوران بارداری، باعث می شود افرد تورم، خونریزی و درد لثه ها را تجربه کنند.
-
روش های نادرست کشیدن نخ دندان یا مسواک زدن
اعمال فشار و یا بی دقتی حین مسواک زدن و نخ دندان کشیدن، گاهی اوقات می تواند باعث بروز خونریزی و درد لثه ها شود.
-
سینوزیت
بروز یک عفونت باکتریایی یا ویروسی در سینوس ها، میتواند باعث تورم در فضای سینوسی شود. برخی از افرادی که به سینوزیت مبتلا میشوند معمولا درد دندان و لثه دندان را تجربه میکنند.
-
آبسه دندان
وجود یک عفونت باکتریایی در ریشه دندان میتواند باعث ایجاد آبسه (کیسه پر از چرک) شود. آبسه دندان میتواند منجر به درد لثه و تورم در آن شود. آبسه های دندان همچنین میتوانند جدی باشند و به بخش ها و قسمت های دیگر بدن نیز منتقل شوند. بنابراین رسیدگی و درمان به موقع آبسه ها از اهمیت زیادی برخوردار است.

درمان لثه درد
درمان درد لثه به علت اصلی ایجاد آن بستگی دارد. به عنوان مثال، دندانپزشک ممکن است در خصوص کسانی که مبتلا به بیماری لثه و یا التهاب آن هستند، توصیه کند که برای از بین بردن پلاک ها و تارتار از شستشو و تمیز کردن حرفه ای دندان ها استفاده کنند.
مبتلایان همچنین ممکن است برای از بین بردن باکتری های اضافی و مضر دهان از دهانشویه ضد باکتریایی مانند کلرهگزیدین استفاده کنند.
اگر فردی مبتلا به بیماری شدید لثه باشد، دندانپزشک ممکن است برای ترمیم بخشی از لثه یا استخوان فک که در نتیجه بیماری آسیب دیده است عمل جراحی ترمیمی انجام دهد.
گاهی اوقات، درمان درد لثه با جراحی میتواند شامل پیوند استخوان و بافت برای تحریک ایجاد و ترمیم بافت جدید و سالم باشد. افراد مبتلا به آبسه دندان ممکن است نیاز به درمان ریشه داشته باشند.
در طی این روش، دندانپزشک پالپ آلوده یا بافت نرم داخل دندان و آبسه را از ریشه خارج کرده و دندان آسیب دیده را ترمیم و مهر و موم میکند. درد لثه ناشی از سینوزیت نیز، معمولاً پس از پاک شدن و یا از بین رفتن عفونت کاهش مییابد.
در خصوص عفونت های باکتریایی نیز ، پزشک ممکن است برای درمان از آنتی بیوتیک ها استفاده کند.

پیشگیری از بروز درد لثه
داشتن بهداشت مناسب دهان و دندان میتواند به جلوگیری از بروز درد لثه و سایر مشکلات دندانپزشکی کمک کند. برای پیشگیری از این وضعیت موارد زیر را در نظر داشته باشید:
- روزی حداقل 2 بار دندان های خود را با خمیردندان حاوی فلوراید مسواک بزنید
- هر روز 1 بار از نخ دندان استفاده کنید.
- سعی کنید از دهانشویه های با کیفیت به صورت منظم استفاده کنید.
- هر 6 ماه یکبار حتی اگر سالم هستید و مشکلی متوجه دهان و دندان شما نیست به دندانپزشک مراجعه کنید
- اگر سیگار میکشید سعی کنید مصرف آن را کاهش داده و متوقف کنید. ترک سیگار میتواند به بهبود سلامت لثه ها کمک کند. ترک سیگار کشیدن می تواند جریان خون به لثه ها را افزایش دهد، که این وضعیت میتواند باعث بهبود سلامتی لثه ها و دوام آن ها شود.
چه وقت باید به دندانپزشک مراجعه کنیم؟
به کسانی که دارای درد شدید، مزمن و یا عود کننده در لثه ها هستند، توصیه میشود که به نزد متخصصین دندانپزشکی مراجعه کنند. یک دندانپزشک می تواند لثه ها، دندان ها و دهان را از نظر وجود علائم عفونت، پوسیدگی دندان و سایر موارد دندانپزشکی معاینه کند.
در صورت بروز درد لثه در کنار هر یک از علائم زیر، شخص باید به دندانپزشک مراجعه کند:
- بوی بد دهان که با مسواک زدن بهبود نمی یابد (علت بوی بد دهان)
- خونریزی لثه های
- عقب نشینی لثه ها
- لق شدن دندان
- احساس درد هنگام جویدن
- قرمز شدن لثه
- حساسیت و تحریک پذیری دندان ها
دلایل احتمالی زیادی برای درد لثه وجود دارد. برای مثال مواردی مثل بیماری و التهاب لثه، عفونت، آبسه و زخم میتوانند علت درد لثه باشند.
افراد مبتلا به درد لثه که در پیدا کردن و یافتن علت درد ناتوان هستند بهتر است به یک کلینیک تخصصی دندانپزشکی مراجعه کنند. اگر درمان درد لثه به تعویق بیوفتد میتواند در نهایت منجر به مشکلاتی مثل پوسیدگی دندان شود. بنابراین بهتر است در صورت بروز چنین دردی به دندانپزشک مراجعه کرده تا او شما را ارزیابی کند.

